Periferik asab tizimi nima va u tanani qanday boshqaradi?
Bosh miya va orqa miyani har bir mushak, tana a’zosi va sezgi organlari bilan bog‘lovchi ulkan aloqa tarmog‘i haqida bilib oling.
Tibbiy ko‘rikdan o‘tgan: KidsHealth Medical Experts
Ushbu ma’lumotlar bolalar salomatligi mutaxassislari tomonidan ilmiy asosda tasdiqlangan.
Periferik — markazdan uzoqda, butun gavda va tana a’zolari bo‘ylab yoyilgan nerv tolalari tarmog‘i.
Somatik asab tizimi — insonning o‘z xohishi bilan (ixtiyoriy) bajaradigan harakatlarini boshqaruvchi bo‘lim.
Avtonom asab tizimi — inson ixtiyori talab etilmaydigan, avtomatik ravishda sodir bo‘ladigan jarayonlarni boshqaruvchi bo‘lim.
Simpatik tizim — xavf yoki stressli vaziyatlarda tanani tezkor harakatga («kurash yoki qoch») shaylovchi bo‘lim.
Parasimpatik tizim — inson tinch va xotirjam dam olayotganda tana a’zolari faoliyatini boshqaruvchi bo‘lim.
Periferik asab tizimi nima?
Periferik asab tizimi — bu butun bosh, bo‘yin va gavda bo‘ylab tarqalgan ulkan nerv tolalari tarmog‘idir. U barcha xabarlar va signallarni markaziy asab tizimiga (bosh miya va orqa miyaga) olib boradi hamda ulardan javob buyruqlarini butun tanaga yetkazadi. Periferik asab tizimi va markaziy asab tizimi birgalikda insonning yaxlit asab tizimini tashkil qiladi.
Agar bosh miya va orqa miyani markaziy boshqaruv kompyuteri desak, periferik asab tizimi — ushbu kompyuterni har bir mushak, tana a’zosi, teri sensori va ko‘z bilan bog‘lab turuvchi millionlab tezyurar aloqa simlari kabidir.
Ushbu maqolaning davomini o‘qish uchun Premium obunaga ega bo‘ling
Tibbiyot mutaxassislari tomonidan tasdiqlangan to‘liq anatomik tahlillar, interaktiv testlar (+10 XP) va eksklyuziv bilimlardan to‘siqlarsiz bahramand bo‘ling.
🔒 Interaktiv test va asosiy xulosalar yopiq
Ushbu mavzu bo‘yicha bilimlaringizni sinash va +10 XP yutib olish uchun Farzandly Premium obunasini faollashtiring.